Ποια χωριά του Δήμου έχουν τα λιγότερα παιδιά και τους περισσότερους ηλικιωμένους;
Η Απογραφή 2021 της ΕΛΣΤΑΤ αποκαλύπτει την ηλικιακή εικόνα χωριό προς χωριό στον Δήμο Ανδρίτσαινας–Κρεστένων – Πού τα παιδιά είναι ελάχιστα και πού οι 65+ πλησιάζουν ή ξεπερνούν το 40% του πληθυσμού
Η ηλικιακή ακτινογραφία του Δήμου Ανδρίτσαινας–Κρεστένων μέσα από την Απογραφή 2021 . Σε ορισμένους οικισμούς οι 65+ είναι σχεδόν οι μισοί κάτοικοι, ενώ σε δύο χωριά άνω των 100 κατοίκων δεν καταγράφηκε ούτε ένα παιδί έως 14 ετών
Δεν έχει σημασία μόνο πόσοι κάτοικοι έχουν απομείνει στα χωριά μας.
Έχει ίσως ακόμη μεγαλύτερη σημασία τι ηλικία έχουν.
Ένα χωριό 300 κατοίκων στο οποίο υπάρχουν πολλά παιδιά, νέοι και οικογένειες έχει εντελώς διαφορετικές προοπτικές από ένα χωριό του ίδιου μεγέθους όπου το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού βρίσκεται στις ηλικίες άνω των 65 ετών.
Το MyKrestena επεξεργάστηκε τον επίσημο πίνακα της Απογραφής Πληθυσμού–Κατοικιών 2021 της ΕΛΣΤΑΤ, ο οποίος καταγράφει τον μόνιμο πληθυσμό κάθε οικισμού ανά πενταετή ηλικιακή ομάδα.
Για τη σύγκριση υπολογίσαμε δύο μεγάλες κατηγορίες:
Παιδιά: ηλικίες 0–14 ετών
Ηλικιωμένοι: ηλικίες 65 ετών και άνω
Και η εικόνα που προκύπτει για τον Δήμο Ανδρίτσαινας–Κρεστένων είναι ιδιαίτερα έντονη.
Περίπου 4 ηλικιωμένοι για κάθε παιδί στον Δήμο
Στον αναλυτικό ηλικιακό πίνακα της ΕΛΣΤΑΤ για ολόκληρο τον Δήμο καταγράφονται:
933 παιδιά ηλικίας 0–14 ετών
έναντι
3.804 κατοίκων ηλικίας 65 ετών και άνω.
Οι ηλικίες 0–14 αποτελούν περίπου 8,3% του πληθυσμού του συγκεκριμένου πίνακα.
Οι 65+ αποτελούν περίπου:
34% του πληθυσμού.
Με άλλα λόγια:
Για κάθε 1 παιδί έως 14 ετών αντιστοιχούν περίπου 4,1 κάτοικοι ηλικίας 65+.
Και όσο απομακρυνόμαστε από τα μεγαλύτερα πληθυσμιακά κέντρα του Δήμου, η αναλογία γίνεται σε αρκετές περιπτώσεις ακόμη πιο ακραία.
Τρεις Δημοτικές Ενότητες – τρεις διαφορετικές εικόνες
| Δημοτική Ενότητα | Πληθυσμός στον Γ01 | Παιδιά 0–14 | 65+ | Παιδιά % | 65+ % | 65+ ανά παιδί |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Σκιλλούντος | 8.855 | 782 | 2.784 | 8,8% | 31,4% | 3,6 |
| Αλιφείρας | 1.187 | 77 | 482 | 6,5% | 40,6% | 6,3 |
| Ανδρίτσαινης | 1.160 | 67 | 541 | 5,8% | 46,6% | 8,1 |
Η μεγαλύτερη δημογραφική πίεση εμφανίζεται στη Δημοτική Ενότητα Ανδρίτσαινης.
Εκεί σχεδόν:
1 στους 2 κατοίκους είναι 65 ετών και άνω.
Και για κάθε παιδί έως 14 ετών αντιστοιχούν περίπου 8 ηλικιωμένοι.
Στην Αλιφείρα η αναλογία ξεπερνά τους 6 ηλικιωμένους ανά παιδί, ενώ στη Σκιλλούντα είναι περίπου 3,6 προς 1.
Τι συμβαίνει στα βασικά χωριά
Η εικόνα γίνεται πιο κατανοητή όταν κατέβουμε από τον Δήμο και τις Δημοτικές Ενότητες στα ίδια τα χωριά.
| Οικισμός | Πληθυσμός Γ01 | Παιδιά 0–14 | 65+ | % παιδιών | % ηλικιωμένων |
|---|---|---|---|---|---|
| Κρέστενα | 1.641 | 181 | 450 | 11,0% | 27,4% |
| Μακρίσια | 1.583 | 146 | 426 | 9,2% | 26,9% |
| Καλλίκωμο | 838 | 99 | 222 | 11,8% | 26,5% |
| Βρίνα | 663 | 65 | 178 | 9,8% | 26,8% |
| Νέα Σκιλλουντία | 418 | 34 | 203 | 8,1% | 48,6% |
| Σαμικό | 369 | 20 | 108 | 5,4% | 29,3% |
| Ράχες | 357 | 13 | 119 | 3,6% | 33,3% |
| Νέα Καλυβάκια | 350 | 19 | 84 | 5,4% | 24,0% |
| Πλατιάνα | 325 | 32 | 131 | 9,8% | 40,3% |
| Καλλιθέα | 324 | 28 | 127 | 8,6% | 39,2% |
| Τρυπητή | 310 | 30 | 103 | 9,7% | 33,2% |
| Ανδρίτσαινα | 296 | 18 | 108 | 6,1% | 36,5% |
| Διάσελλα | 292 | 19 | 96 | 6,5% | 32,9% |
| Κάτω Σαμικό | 270 | 18 | 90 | 6,7% | 33,3% |
| Φρίξα | 254 | 14 | 113 | 5,5% | 44,5% |
| Γρύλλος | 209 | 9 | 91 | 4,3% | 43,5% |
| Γραίκας | 177 | 24 | 78 | 13,6% | 44,1% |
| Νέο Χωριό | 168 | 22 | 47 | 13,1% | 28,0% |
| Δαφνούλα | 160 | 17 | 62 | 10,6% | 38,8% |
| Λινίσταινα | 134 | 0 | 70 | 0% | 52,2% |
| Βρεστό | 133 | 0 | 49 | 0% | 36,8% |
| Κρουνοί | 114 | 4 | 45 | 3,5% | 39,5% |
| Κράνα | 105 | 5 | 39 | 4,8% | 37,1% |
Κρέστενα: καλύτερη εικόνα από πολλά χωριά, αλλά οι ηλικιωμένοι παραμένουν 2,5 φορές περισσότεροι από τα παιδιά
Στα Κρέστενα καταγράφονται:
181 παιδιά έως 14 ετών
και
450 κάτοικοι ηλικίας 65+.
Τα παιδιά αποτελούν περίπου 11% του πληθυσμού και οι ηλικιωμένοι περίπου 27,4%.
Αυτό σημαίνει ότι για κάθε παιδί υπάρχουν περίπου:
2,5 κάτοικοι ηλικίας 65+.
Η εικόνα είναι σαφώς καλύτερη από αυτή πολλών μικρότερων χωριών του Δήμου, αλλά ακόμη και στην έδρα του Δήμου οι μεγαλύτερες ηλικίες είναι υπερδιπλάσιες των παιδιών.
Καλλίκωμο: από τις καλύτερες ηλικιακές εικόνες μεταξύ των μεγάλων χωριών
Στο Καλλίκωμο:
99 κάτοικοι είναι παιδιά 0–14
και
222 είναι ηλικίας 65+.
Το ποσοστό των παιδιών φτάνει περίπου στο 11,8%, ένα από τα υψηλότερα μεταξύ των μεγαλύτερων οικισμών.
Η αναλογία είναι περίπου:
2,2 ηλικιωμένοι για κάθε παιδί.
Μακρίσια: 146 παιδιά απέναντι σε 426 ηλικιωμένους
Στα Μακρίσια καταγράφηκαν:
146 παιδιά ηλικίας 0–14
και
426 κάτοικοι 65+.
Τα παιδιά αποτελούν περίπου το 9,2%, ενώ οι ηλικιωμένοι περίπου το 26,9%.
Δηλαδή υπάρχουν σχεδόν:
3 ηλικιωμένοι για κάθε παιδί.
Ανδρίτσαινα: μόλις 18 παιδιά έως 14 ετών
Η εικόνα στον οικισμό της Ανδρίτσαινας είναι σαφώς δυσκολότερη.
Από τους 296 κατοίκους που εμφανίζονται στον ηλικιακό πίνακα:
18 είναι παιδιά 0–14 ετών
και
108 είναι 65+.
Άρα:
6,1% παιδιά
έναντι
36,5% ηλικιωμένων.
Για κάθε παιδί αντιστοιχούν περίπου:
6 κάτοικοι ηλικίας 65+.
Νέα Σκιλλουντία: σχεδόν ο ένας στους δύο κατοίκους είναι 65+
Η Νέα Σκιλλουντία είναι μία από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις.
Σε 418 κατοίκους:
34 είναι παιδιά
και
203 είναι ηλικίας 65+.
Το ποσοστό των ηλικιωμένων φτάνει:
48,6%.
Δηλαδή σχεδόν ο μισός πληθυσμός του χωριού ήταν ήδη 65 ετών ή μεγαλύτερος στην Απογραφή.
Λινίσταινα: πάνω από τους μισούς κατοίκους 65+ και κανένα παιδί 0–14
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η Λινίσταινα.
Στους 134 κατοίκους:
0 καταγράφονται στις ηλικίες 0–14
ενώ:
70 είναι ηλικίας 65+.
Δηλαδή οι 65+ αποτελούν περίπου:
52,2% του πληθυσμού.
Περισσότεροι από τους μισούς κατοίκους.
Και στο Βρεστό: κανένα παιδί έως 14 ετών
Στο Βρεστό, σε πληθυσμό 133 κατοίκων του πίνακα:
δεν καταγράφεται κανένα παιδί 0–14 ετών.
Αντίθετα, 49 κάτοικοι είναι ηλικίας 65+, δηλαδή περίπου 36,8%.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το 2026 δεν υπάρχει σήμερα κανένα παιδί στο χωριό.
Σημαίνει ότι στην τελευταία πλήρη επίσημη ηλικιακή καταγραφή, με ημερομηνία αναφοράς 22 Οκτωβρίου 2021, η ΕΛΣΤΑΤ δεν κατέγραψε μόνιμο κάτοικο στις ηλικίες 0–14.
Και αυτή η χρονική διευκρίνιση είναι κρίσιμη.
Ποια χωριά έχουν το μεγαλύτερο ποσοστό ηλικιωμένων;
Για να αποφύγουμε στρεβλώσεις από πολύ μικρούς οικισμούς των 10 ή 20 κατοίκων, συγκρίνουμε εδώ μόνο οικισμούς με τουλάχιστον 100 κατοίκους.
Η κατάταξη με βάση το ποσοστό 65+ είναι:
- Λινίσταινα – 52,2%
- Νέα Σκιλλουντία – 48,6%
- Φρίξα – 44,5%
- Γραίκας – 44,1%
- Γρύλλος – 43,5%
- Πλατιάνα – 40,3%
- Κρουνοί – 39,5%
- Καλλιθέα – 39,2%
- Δαφνούλα – 38,8%
- Μοσχούλα – 38,2%
Η Ανδρίτσαινα βρίσκεται επίσης πολύ ψηλά, με 36,5%.
Πού έχουν μείνει αναλογικά τα λιγότερα παιδιά;
Με το ίδιο όριο των 100 κατοίκων, οι χαμηλότερες αναλογίες παιδιών 0–14 είναι:
Λινίσταινα – 0%
Βρεστό – 0%
Κρουνοί – 3,5%
Ράχες – 3,6%
Γρύλλος – 4,3%
Κράνα – 4,8%
Σαμικό – 5,4%
Νέα Καλυβάκια – 5,4%
Φρίξα – 5,5%
Ανδρίτσαινα – 6,1%
Υπάρχουν όμως και χωριά που διατηρούν μεγαλύτερη παρουσία παιδιών
Η εικόνα δεν είναι παντού ίδια.
Μεταξύ των οικισμών με τουλάχιστον 100 κατοίκους, τα υψηλότερα ποσοστά παιδιών 0–14 εμφανίζονται σε:
Γραίκας – 13,6%
Νέο Χωριό – 13,1%
Καλλίκωμο – 11,8%
Κρέστενα – 11,0%
Δαφνούλα – 10,6%
Κάτω Αμυγδαλιές – 10,3%
Αυτό έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, γιατί δείχνει ότι η δημογραφική γήρανση δεν προχωρά με τον ίδιο ρυθμό παντού.
Ο Γραίκας, για παράδειγμα, έχει ταυτόχρονα υψηλό ποσοστό ηλικιωμένων αλλά και σχετικά υψηλό ποσοστό παιδιών. Αυτό δείχνει γιατί δεν αρκεί να κοιτάμε μόνο έναν αριθμό.
Το πρόβλημα δεν είναι απλώς ότι «χάνονται κάτοικοι»
Η ηλικιακή σύνθεση μπορεί να είναι πιο σημαντική από τον ίδιο τον συνολικό πληθυσμό.
Ας υποθέσουμε ότι δύο χωριά έχουν από 200 κατοίκους.
Στο πρώτο υπάρχουν 30 παιδιά, αρκετοί νέοι γονείς και 50 ηλικιωμένοι.
Στο δεύτερο υπάρχουν 5 παιδιά και 100 ηλικιωμένοι.
Σήμερα εμφανίζονται και τα δύο ως «χωριά 200 κατοίκων».
Σε 15 ή 20 χρόνια όμως οι προοπτικές τους μπορεί να είναι τελείως διαφορετικές.
Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα που αποκαλύπτουν τα στοιχεία για τον Δήμο μας:
Σε αρκετούς οικισμούς δεν μειώνεται απλώς ο πληθυσμός. Αλλάζει ριζικά και η ηλικιακή σύνθεσή του.
Τι σημαίνει αυτό για σχολεία, αγορά και υπηρεσίες;
Λιγότερα παιδιά σήμερα σημαίνουν πιθανόν:
λιγότερους μαθητές,
μικρότερα σχολεία,
λιγότερους νέους σε αθλητικούς συλλόγους,
λιγότερες νέες οικογένειες,
και μικρότερη μελλοντική τοπική αγορά.
Από την άλλη, ένας πληθυσμός με ολοένα μεγαλύτερη παρουσία ηλικιωμένων αυξάνει τις ανάγκες για:
υγειονομική περίθαλψη,
φαρμακεία,
μετακινήσεις,
κοινωνικές υπηρεσίες,
Βοήθεια στο Σπίτι,
και πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες χωρίς μεγάλες μετακινήσεις.
Άρα το δημογραφικό δεν είναι απλώς ένα θέμα «πληθυσμού».
Επηρεάζει άμεσα το πώς θα λειτουργεί ολόκληρος ο Δήμος τις επόμενες δεκαετίες.
Και τα νεότερα στοιχεία δεν δείχνουν ότι το πρόβλημα έχει σταματήσει
Η συγκεκριμένη ηλικιακή ανάλυση αφορά την Απογραφή 2021.
Όμως τα πιο πρόσφατα επίσημα στοιχεία φυσικής κίνησης που έχουμε επεξεργαστεί φτάνουν έως το 2024.
Και το 2024 στον Δήμο καταγράφηκαν μόλις:
26 γεννήσεις
έναντι
166 θανάτων.
Άρα, παρότι δεν διαθέτουμε νέα πλήρη ηλικιακή απογραφή για το 2026, τα νεότερα στοιχεία γεννήσεων και θανάτων δείχνουν ότι η δημογραφική πίεση δεν έχει εξαφανιστεί.
Η κρίσιμη ερώτηση δεν είναι πόσοι κάτοικοι έχει σήμερα ένα χωριό
Είναι:
Πόσα παιδιά έχει;
Πόσοι νέοι άνθρωποι ζουν εκεί;
Πόσες οικογένειες μπορούν να δημιουργηθούν τα επόμενα χρόνια;
Και τι θα πρέπει να αλλάξει ώστε οι νέοι να επιλέξουν να παραμείνουν;
Γιατί ένα χωριό δεν αρχίζει να ερημώνει όταν φτάσει στους 50 κατοίκους.
Η διαδικασία έχει αρχίσει πολύ νωρίτερα.
Όταν λιγοστεύουν οι νέοι.
Όταν κλείνει το σχολείο.
Όταν μειώνονται τα παιδιά.
Και όταν η επόμενη γενιά παύει σταδιακά να υπάρχει.
Σημείωση για την ημερομηνία των στοιχείων
Όλα τα στοιχεία ηλικιών του συγκεκριμένου άρθρου προέρχονται από την Απογραφή Πληθυσμού–Κατοικιών 2021 της ΕΛΣΤΑΤ και έχουν ημερομηνία αναφοράς την 22α Οκτωβρίου 2021. Δεν αποτελούν καταγραφή του σημερινού πληθυσμού του 2026. ΕΛΣΤΑΤ
Ο πίνακας χρησιμοποιεί πενταετείς ηλικιακές ομάδες και δημοσιεύεται από την ΕΛΣΤΑΤ μέχρι επίπεδο οικισμού. ΕΛΣΤΑΤ
Επίσης, στους αναλυτικούς πίνακες της Απογραφής έχει εφαρμοστεί η μέθοδος προστασίας στατιστικού απορρήτου Cell Key Method (CKM). Η ΕΛΣΤΑΤ εξηγεί ότι σε ορισμένα κελιά προστίθεται ή αφαιρείται ένας πολύ μικρός αριθμός, γι’ αυτό μπορεί να εμφανίζονται αποκλίσεις 1–2 κατοίκων μεταξύ των αναλυτικών πινάκων και των τελικών αποτελεσμάτων. ΕΛΣΤΑΤ
Για παράδειγμα, ο Γ εμφανίζει 11.202 για τον Δήμο, ενώ ο τελικός επίσημος μόνιμος πληθυσμός είναι 11.200. Για τα ποσοστά του άρθρου χρησιμοποιήθηκαν οι αριθμοί του ίδιου πίνακα Γ01, ώστε οι συγκρίσεις ηλικιών να είναι μεθοδολογικά ομοιόμορφες.
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ – Απογραφή Πληθυσμού–Κατοικιών 2021,
📱 Το MyKrestena έγινε εφαρμογή!
Η Κρέστενα και η περιοχή μας τώρα… στην τσέπη σου.
Ειδήσεις, ανακοινώσεις, εκδηλώσεις, χρήσιμες πληροφορίες και ό,τι συμβαίνει στην περιοχή, πιο εύκολα από το κινητό σου.
👉 Άνοιξε την εφαρμογή εδώ:
https://mykrestena.gr/app
🔔 Ενεργοποίησε τις ειδοποιήσεις για να μαθαίνεις άμεσα τις σημαντικές εξελίξεις στον Δήμο Ανδρίτσαινας–Κρεστένων.
